Efes
İzmir
Antik dünyanın en iyi korunmuş Roma kentlerinden biri; Celsus Kütüphanesi ile ünlü.
Bütün miras tek listede. Bölge, il, uygarlık ve türe göre filtrele; listede ya da harita üzerinde gez.
İzmir
Antik dünyanın en iyi korunmuş Roma kentlerinden biri; Celsus Kütüphanesi ile ünlü.
İzmir
Dik yamacına kurulmuş akropolü ve dünyanın en dik tiyatrosuyla tanınan krallık başkenti.
Aydın
Mermer ocaklarının yanı başında yükselen, heykeltıraşlık okuluyla ünlü Roma kenti.
Denizli
Pamukkale travertenlerinin üzerine kurulmuş kaplıca ve nekropol kenti.
Aydın
Izgara planlı kent tasarımının doğduğu, felsefenin beşiği sayılan liman kenti.
Aydın
Anadolu'nun en büyük tapınaklarından biri olan Apollon kehanet merkezi.
Aydın
Mykale Dağı eteğinde, ızgara planı bozulmadan kalmış küçük İon kenti.
Manisa
Dünyanın ilk sikkesinin basıldığı Lidya Krallığı'nın başkenti.
Denizli
İki tiyatrosu ve geniş caddeleriyle Lykos Vadisi'nin zengin ticaret kenti.
Muğla
Dünyanın Yedi Harikası'ndan Mausoleion'un yükseldiği Karia başkenti.
Muğla
Datça Yarımadası'nın ucunda, iki limanı olan bilim ve sanat kenti.
İzmir
İzmir'in atası; Kadifekale'nin yamacındaki Roma agorasıyla ünlü antik kent.
Muğla
Milas yakınlarında, ayakta kalan Zeus Tapınağı'yla ünlü Karia kenti.
Aydın
Sultanhisar yakınlarında, tünelli caddesi ve dev kütüphanesiyle ünlü kent.
Manisa
Akhisar'daki antik kent; Kıyamet Kitabı'nın yedi kilisesinden birine ev sahipliği yapar.
Antalya
Likya Birliği'nin başkenti; dünyanın bilinen ilk parlamento binasına ev sahipliği yapar.
Antalya
Likya'nın en büyük kenti ve anıt mezar mimarisinin başkenti.
Antalya
Kaya mezarlarıyla dolu yamacı ve Noel Baba kilisesiyle bilinen Likya kenti.
Antalya
Defne ormanı içindeki kalıntılar ve hemen yanı başındaki sönmeyen Yanartaş.
Antalya
Üç doğal limanı çam ormanıyla çevrili, denize sıfır antik liman kenti.
Antalya
Sütunlu caddesi ve su kanalıyla Pamfilya'nın en görkemli Roma kenti.
Antalya
Dünyanın en iyi korunmuş antik tiyatrosu; bugün hâlâ konser veriliyor.
Antalya
Yarımadanın ucundaki Apollon Tapınağı ile ünlü, modern kasabayla iç içe antik kent.
Antalya
1050 metre yükseklikte, Büyük İskender'in alamadığı kartal yuvası kent.
Burdur
1500 metre yükseklikte, çalışan antik çeşmesiyle ünlü dağ kenti.
Muğla
Kragos Dağı'nın eteğindeki Likya kenti; yuvarlak kral mezarıyla ünlü.
Muğla
Xanthos vadisinin üstünde; Epikürcü Diogenes'in dev yazıtıyla ünlü kent.
Mersin
Mersin kıyısında, tiyatrosu ve su sarnıçlarıyla Roma'nın ada kenti.
Mersin
Silifke'deki antik kent; Zeus tapınağı, tiyatrosu ve Orta Çağ kalesiyle.
Çanakkale
Homeros'un İlyada'sına konu olan, üst üste dokuz kentten oluşan efsanevi höyük.
Çanakkale
Ege'ye tepeden bakan Athena Tapınağı ve Aristoteles'in ders verdiği kent.
Balıkesir
Kapıdağ Yarımadası'nda, Hadrianus Tapınağı'yla anılan büyük Marmara kenti.
Bursa
Beş kilometrelik surları hâlâ ayakta olan, konsillerin toplandığı göl kenti.
Çanakkale
Büyük İskender'in komutanlarından Antigonos'un kurduğu, Anadolu'nun en geniş antik kentlerinden biri.
Çanakkale
Marmara Denizi'nin Troas kıyısında, odeionu ve sikkeleriyle ünlü bir Yunan liman kenti.
Balıkesir
Pers satraplarının Anadolu'daki yönetim merkezi; kabartmalı taş eserleriyle ünlü Misya kenti.
Çanakkale
Çanakkale Boğazı'nın doğu kıyısında, sikke darphanesi ve Priapos kültüyle ünlü antik kent.
Balıkesir
Altınoluk'taki Kaletaşı tepesinde, mozaikli villaları ve nekropolüyle tanınan Troas kenti.
Ankara
Frig Krallığı'nın başkenti; Midas'ın tümülüsü ve Gordion Düğümü efsanesinin yurdu.
Konya
Sokaksız evleriyle dünyanın en eski kent yerleşimlerinden biri.
Kayseri
Anadolu'nun ilk yazılı belgelerinin bulunduğu Asur ticaret kolonisi.
Niğde
Su kemerleri ve havuzuyla Kapadokya kapısındaki Roma kenti.
Eskişehir
Ana Tanrıça Kibele'nin kült merkezi; Friglerin en kutsal kenti.
Afyonkarahisar
Bizans'ın önemli askerî kenti; 838'deki Arap yağmasıyla anılan Amorion.
Yozgat
Yozgat'ta, Demir Çağı'nda Tabal ülkesine bağlı olduğu düşünülen höyük.
Adana
Hitit kenti Kummanni ile ilişkilendirilen, Ana Tanrıça Ma'nın tapınak kenti.
Çorum
Hitit İmparatorluğu'nun başkenti; aslanlı kapıları ve kaya tapınağıyla ünlü.
Çorum
Sfenksli kapısı ve Hatti kral mezarlarıyla Anadolu'nun ilk kazı alanlarından biri.
Kastamonu
Paphlagonia'nın Roma başkenti; mozaikli villalarıyla 'Karadeniz'in Zeugma'sı'.
Bartın
İki koy arasındaki yarımadada kurulmuş, surları hâlâ kullanılan liman kenti.
Amasya
Yeşilırmak vadisindeki kral kaya mezarları ve Pontus başkenti; Strabon'un memleketi.
Sinop
Karadeniz'in en eski Yunan kolonisi; Diogenes'in doğum yeri ve 'sinop' boyasının adlı kenti.
Zonguldak
Herakles efsanesinin geçtiği, Megaralıların kurduğu Bitinya sahil kenti.
Samsun
Samsun'un atası; tümülüsleri ve yeraltı mezarlarıyla Karadeniz'in liman kenti.
Zonguldak
Filyos'ta, adı antik çağdan beri değişmeden yaşayan liman kenti.
Şanlıurfa
Dünyanın bilinen en eski tapınak kompleksi; tarihi yeniden yazan T biçimli dikili taşlar.
Gaziantep
Fırat kıyısındaki villa mozaikleriyle ünlü, 'Çingene Kızı'nın kenti.
Adıyaman
2150 metrede dev tanrı heykelleri ve kral mezar tümülüsü.
Şanlıurfa
Konik kubbeli evleri ve İslam dünyasının ilk üniversitesiyle bilinen kadim kent.
Mardin
Kayaya oyulmuş sarnıçları ve nekropolüyle Bizans'ın sınır garnizon kenti.
Gaziantep
Fırat kıyısında Hitit ve Geç Hitit kabartmalarıyla ünlü krali kent.
Gaziantep
Geç Hitit döneminin başkentlerinden Zincirli Höyük; aslanlı kapılarıyla ünlü.
Adıyaman
Kommagene Krallığı'nın Eski Kahta'daki kutsal merkezi; dev Mitridates kabartmasıyla ünlü.
Batman
Dicle'nin ikiye böldüğü, on bin yıllık mağara yerleşimli tarihi kent.
Şanlıurfa
Tektek Dağları'nda ay tanrısı Sin'e adanmış kutsal tepe ve kaya mezarları.
Kars
'1001 kilise kenti'; Arpaçay vadisinin kenarındaki terk edilmiş ortaçağ başkenti.
Van
Van Gölü'ne bakan kayalık üzerinde Urartu Krallığı'nın başkenti.
Van
Urartu kral sarayı, tapınağı ve hâlâ işleyen sulama kanalıyla bir kale kent.
Malatya
Dünyanın bilinen en eski saraylarından birine ev sahipliği yapan höyük.
Elazığ
Elazığ'ın üzerinde yükselen, Urartu'dan Osmanlı'ya uzanan tarihi höyük ve kale kenti.
Elazığ
Urartu yazıtlı kalesiyle Fırat'ın doğusundaki tarihi ilçe.
Van
Van'ın güneyinde, 17. yüzyıl Mahmudi Beyliği'nin görkemli kalesi.
Van
Van Gölü'ndeki adada, kabartmalarıyla ünlü Kutsal Haç Kilisesi.
Şanlıurfa
Göbeklitepe'nin 'kardeş alanı' olarak bilinen, T biçimli dikilitaşları ve heykelleriyle Şanlıurfa'daki Çanak Çömleksiz Neolitik kutsal alan.
Şanlıurfa
Atatürk Barajı suları altında kalan, Fırat kıyısındaki Çanak Çömleksiz Neolitik yerleşim; kült yapısı ve taş baş heykelleriyle ünlüdür.
Aksaray
Aksaray yakınlarında, dünyanın bilinen en eski evcilleştirilmiş koyunlarına ve kalıp kerpiç mimariye ev sahipliği yapan Çanak Çömleksiz Neolitik höyük.
Aksaray
Aksaray'da Asur Ticaret Kolonileri Çağı'nın en zengin merkezlerinden biri; saray yapıları ve fildişi eserleriyle tanınan höyük.
Çorum
Çorum'un Ortaköy ilçesinde, binlerce çivi yazılı tabletin çıktığı Hitit kutsal şehri ve krali ikametgâh.
Eskişehir
Eskişehir'in Han ilçesinde, 17 metrelik dev Midas Anıtı ile ünlü Frig açık hava kutsal alanı ve kaya kenti.
Erzincan
Erzincan'ın Üzümlü ilçesinde, apadanalı sarayı ve açık hava tapınağıyla Urartu dönemine ait kale kenti.
Van
Van Gölü'nün doğu kıyısında, Kral II. Rusa tarafından yaptırılan ve iyi korunmuş Haldi Tapınağı ile günümüze ulaşan Urartu kalesi.
Muğla
Dalyan'ın karşısında, Karya ile Likya sınırındaki liman kenti; uçuruma oyulmuş ünlü kaya mezarlarıyla tanınır.
Muğla
Yatağan'daki Eskihisar'da yer alan, mermerden inşa edilmiş 'Gladyatörler Şehri'.
Muğla
Latmos Dağları'nda, Mylasa'ya kutsal yolla bağlı, Karyalıların Zeus Labraundos kutsal alanı.
Aydın
Mimarlık tarihinde örnek gösterilen Artemis Leukophryene Tapınağı ile ünlü İon kenti.
İzmir
Seferihisar'daki İon kenti; antik dünyanın en büyük Dionysos Tapınağı'na ev sahipliği yapmıştır.
İzmir
Urla'daki İon kenti; filozof Anaksagoras'ın doğum yeri ve erken dönem endüstriyel zeytinyağı üretiminin merkezi.
İzmir
Kolophon'a bağlı, Delphi ve Didyma ile rekabet eden Apollon'un ünlü kehanet merkezi.
Kütahya
Kütahya'nın Çavdarhisar ilçesindeki Aizanoi, Anadolu'nun en iyi korunmuş Zeus Tapınağı ile ünlü Roma kentidir.
Muğla
Xanthos ile birlikte UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan Letoon, Leto ile ikizleri Apollon ve Artemis'e adanmış Likya'nın kutsal alanıdır.
Antalya
Antalya'nın Finike ilçesindeki Limyra, Likya kralı Perikles'in anıt mezarı, Roma tiyatrosu ve Kaineus kabartmasıyla tanınan Likya kentidir.
Antalya
Dağların karşısında teraslar üzerine kurulu muhteşem Likya kenti Arykanda, Finike'ye hâkim eşsiz bir manzaraya sahiptir.
Muğla
Bellerophon kaya mezarı ve uçurumun üzerindeki kalesiyle Tlos, Likya'nın en eski ve en büyük kentlerinden biridir.
Burdur
Odeonundaki dünyaca ünlü Medusa mozaiği ve gladyatör okuluyla tanınan Kibyra, 'Gladyatörler Şehri' olarak anılır.
Isparta
Havari Pavlus'un vaaz verdiği Roma koloni kenti Pisidya Antiokheia, Augustus Tapınağı (Augusteum) ile ünlüdür.
Mersin
Akdeniz kıyısındaki bu iyi korunmuş Roma–Geç Roma liman kenti, hamamları, su kemeri ve geniş nekropolüyle dikkat çeker.
Mersin
Olba rahip-krallarının kutsal merkezi olan kent, ayakta kalan Zeus Olbios Tapınağı sütunlarıyla ünlüdür.
Osmaniye
Geç Hitit döneminden kalma kale, Luvi hiyerogliflerinin çözülmesini sağlayan çift dilli yazıtıyla açık hava müzesi olarak korunuyor.
Adana
Kilikya Ovası'nın ortasında yükselen kireçtaşı kaya kütlesi üzerindeki Roma kenti, anıtsal zafer takı ve kalesiyle ünlüdür.
Hatay
Amik Ovası'ndaki Tunç Çağı kenti, Kral Niqmepa'nın çivi yazılı tablet arşiviyle öne çıkar.
Hatay
Seleukeia Pieria limanını sel sularından korumak için dağ kütlesi elle oyularak açılan, 1,4 kilometrelik Roma su tahliye tüneli.
Antalya
Anadolu'nun bilinen en eski insan yerleşimlerinden; Paleolitik'ten Klasik döneme kadar kesintisiz kullanılmış büyük bir karst mağarası.
Konya
Bir pınarın başındaki kayaya oyulmuş Geç Hitit kabartması: Kral Warpalawas, başak ve üzüm salkımı tutan bereket tanrısı Tarhunzas'ın önünde duruyor.
Konya
Bir kaynağın üzerine kurulmuş, tanrı ve tanrıça figürleriyle bezeli Hitit kutsal havuzu — Hitit dünyasının ayakta kalan ender anıtsal su yapısı.
Nevşehir
Tüfe oyulmuş manastır ve kiliseler topluluğu; Karanlık Kilise'nin freskleri Bizans resim sanatının en iyi korunmuş örneklerindendir.
Nevşehir
Sekiz kata ve yaklaşık 60 metre derinliğe inen yeraltı kenti; ahır, kilise, şaraphane ve havalandırma bacalarıyla binlerce kişiyi barındırabiliyordu.
Nevşehir
Derinkuyu'dan daha geniş ve alçak tavanlı yeraltı kenti; dört katı gezilebiliyor, tünelleri bugün de köy evlerinin altına uzanıyor.
Nevşehir
Üç vadiye yayılan kaya yerleşimi; kayaların çökme tehlikesi yüzünden 1952'de boşaltılana kadar kesintisiz yaşanmıştı.
Aksaray
Melendiz Çayı'nın 100 metre derinliğinde oyduğu kanyon; duvarlarında freskli onlarca kaya kilisesi var.
Trabzon
Altındere Vadisi'nde 300 metrelik dik kayalığa yapışmış manastır; kaya kilisesinin iç ve dış duvarları baştan sona fresklerle kaplı.
İstanbul
Justinianus'un beş yılda yaptırdığı kubbeli bazilika; bin yıl boyunca dünyanın en büyük kapalı mekânı olarak kaldı.
İstanbul
Geç Bizans mozaik ve fresk sanatının başyapıtı; Palaiologos dönemi resminin en eksiksiz korunmuş programı burada.
Edirne
Mimar Sinan'ın 'ustalık eserim' dediği külliye; sekiz fil ayağına oturan kubbesi Ayasofya'nınkinden geniştir.
Sivas
Taş kapılarındaki kabartma bezeme Anadolu'da eşi olmayan bir cami-hastane ikilisi; Türkiye'nin ilk UNESCO Dünya Mirası alanlarındandır.
İstanbul
Sinan'ın Haliç'e bakan tepeye kurduğu külliye: cami, medreseler, darüşşifa, hamam ve imaretle bir mahalle ölçeğinde tasarlandı.
İstanbul
Dört avlu çevresinde büyüyen, tek bir bina değil bir yerleşke olarak kurulmuş saray; Osmanlı'yı dört yüzyıl buradan yönettiler.
Ağrı
Doğubayazıt'ta İpek Yolu'na bakan yamaçta yükselen saray; Selçuklu, Osmanlı, Gürcü ve Ermeni mimarisini tek yapıda birleştirir.
İstanbul
Fatih'in İstanbul kuşatmasından önce Boğaz'ın en dar yerine dört ayda yaptırdığı hisar; amacı kenti denizden gelecek yardımdan kesmekti.
Diyarbakır
Bazalttan örülmüş 5,8 kilometrelik sur; Çin Seddi'nden sonra en uzun kesintisiz savunma duvarı sayılır ve Dicle kıyısındaki Hevsel Bahçeleri'ni kucaklar.
Karabük
Bin kadar tescilli Osmanlı evinin ayakta olduğu kasaba; kervan yolu üzerindeki bir ticaret kentinin dokusu neredeyse eksiksiz korunmuştur.
Bursa
Osmanlı'nın kuruluş dönemine ait vakıf köyü; arnavut kaldırımlı sokakları ve cumbalı evleriyle yedi yüz yıldır aynı planda yaşanıyor.
Mardin
Mezopotamya ovasına bakan yamaca teraslar halinde kurulmuş kent; kalker taşı işçiliğiyle bezeli medreseler, camiler ve Süryani kiliseleri iç içe.
İstanbul
Altı minaresi ve iç duvarlarını kaplayan yirmi bine yakın İznik çinisiyle tanınan cami, Ayasofya'nın tam karşısına, eski Bizans sarayının üzerine kuruldu.
Bursa
Yirmi kubbenin on iki ayak üzerine oturduğu çok ayaklı cami tipinin başyapıtı; ortadaki şadırvanın üstü, kubbe yerine açık bırakılmış bir aydınlıkla örtülüdür.
Bursa
Çelebi Mehmed'in türbesi; dışını kaplayan firuze çiniler Bursa'nın siluetinde uzaktan seçilir, içerideki sanduka ise devrin en zengin çini işçiliğini taşır.
Konya
Kırk iki sedir sütunun taşıdığı ahşap ayaklı caminin tavanı yedi yüz yıldır yerinde; ortasındaki kar çukuru, kışın içeri dolan karla ahşabın nemini dengelemek için açık bırakılmıştır.
Diyarbakır
Anadolu'nun en eski camilerinden biri; avlusunun iki katlı cephesinde Roma yapılarından sökülüp yeniden kullanılan sütun ve başlıklar sıra sıra durur.
Aksaray
Anadolu'nun en büyük Selçuklu kervansarayı: Konya-Aksaray yolundaki kervanlar burada üç gün boyunca parasız konaklar, yer ve hayvanlarını nallatırdı.
Nevşehir
Kapadokya'nın sarı taşından yapılmış, İpek Yolu'nun bu kolundaki son Selçuklu hanlarından biri; taç kapısının iki renkli taş işçiliği avlunun sadeliğiyle tam bir karşıtlık kurar.
Adıyaman
Cendere Çayı üzerinde tek kemerle atlayan Roma köprüsü; XVI. Lejyon'un Septimius Severus ve ailesi adına diktiği sütunlardan üçü hâlâ ayakta.
Diyarbakır
Batman Suyu'nu 38 metreyi aşan tek gözle geçen Artuklu köprüsü; taş kemer açıklığı bakımından Orta Çağ'ın en büyükleri arasındadır ve kenarlarındaki odalarda yolcular gecelerdi.
Kayseri
Şah Cihan Hatun için yapılan on iki yüzlü kümbet; konik külahı ve gövdesini dolanan hayat ağacı, çift başlı kartal ve aslan kabartmalarıyla Selçuklu mezar mimarisinin simgesidir.
İstanbul
İki tepenin arasını iki katlı kemerlerle bağlayan su kemeri, kenti Trakya'daki kaynaklara bağlayan 250 kilometrelik hattın son halkasıydı ve Osmanlı döneminde de onarılarak kullanıldı.
İstanbul
336 sütunun taşıdığı yeraltı su deposu, kuşatma günlerinde sarayın ve çevresinin suyunu tutardı; iki sütunun altındaki devşirme Medusa başları ters ve yan yatırılmış durumda.
İstanbul
Osmanlı sarayının Topkapı'dan taşındığı, Boğaz kıyısına 600 metre boyunca uzanan saray; Muayede Salonu'nun 4,5 tonluk avizesi ve 285 odası imparatorluğun son yüzyılının ölçeğini gösterir.
İstanbul
Cenevizlilerin Galata surlarının en yüksek noktasına diktiği kule; yüzyıllar boyunca yangın gözetleme kulesi olarak kullanıldı ve bugün Haliç'i tepeden gören manzarasıyla biliniyor.
Ankara
Mustafa Kemal Atatürk'ün anıtmezarı. Aslanlı Yol'dan tören meydanına çıkan tasarım, Anadolu'nun Hitit ve Selçuklu mimarisinden alınan biçimleri sade bir taş dille birleştirir.
Antalya
Denize uzanan yarımadayı 6,5 kilometrelik surla saran Selçuklu kalesi; aşağıda tersane ve Kızılkule, kentin donanma üssü olduğu dönemden kalmadır.
Mersin
Kıyıdan iki yüz metre açıktaki adacığın üzerine kurulu deniz kalesi; karadaki Korykos Kalesi'yle birlikte limanı iki yandan kapatırdı.
Eskişehir
Eskişehir'in kurulduğu yamaçtaki Osmanlı mahallesi; cumbalı ahşap evler dar sokaklara doğru çıkma yapar, kentin lületaşı ustaları hâlâ bu sokaklarda çalışır.
Amasya
Yeşilırmak'ın kıyısına dizilmiş cumbalı Osmanlı konakları; arkalarındaki kayalıkta Pontus krallarının kaya mezarları, tepede kale asılı durur.
Mardin
Dünyada kesintisiz olarak ayakta kalan en eski Süryani Ortodoks manastırı; Turabdin yaylasındaki kubbeli kilisesinin mozaikleri Bizans imparatorlarının bağışıyla yapıldı.
Mardin
Yüzyıllar boyunca Süryani Ortodoks patrikliğinin merkezi olan manastır; alt katındaki tonozlu oda, manastırdan önce burada bulunan bir güneş tapınağından kalmadır.
Kayseri
Kapadokya'nın kalabalıktan uzak kalmış vadisi; yamaçlarına oyulmuş onlarca kilisenin freskleri, Göreme'dekilerin aksine çoğunlukla ziyaretçisiz durur.
Ankara
Bir Osmanlı bedesteninde kurulan müze, Anadolu'yu Paleolitik'ten Roma'ya kadar tek bir güzergâhta anlatır; Hitit ve Geç Hitit koleksiyonu dünyanın en kapsamlısıdır.
İstanbul
Osman Hamdi Bey'in kurduğu, Türkiye'nin ilk müzesi; İskender Lahdi, Kadeş Antlaşması tableti ve Çinili Köşk aynı bahçede.
Gaziantep
Dünyanın en büyük mozaik müzesi; Birecik Barajı suları altında kalmadan önce Zeugma'dan kurtarılan taban mozaikleri burada sergileniyor.
Şanlıurfa
Göbekli Tepe ve Karahan Tepe buluntularının merkezi; dünyanın bilinen en eski insan boyu heykeli olan Balıklıgöl Heykeli burada.
Hatay
Antakya ve Samandağ villalarından çıkarılan Roma taban mozaikleriyle dünyanın en zengin mozaik koleksiyonlarından birine sahip.
İzmir
Efes kazılarından çıkan eserlerin sergilendiği müze; iki Artemis heykeli ve Yamaç Evler'in fresk ve heykelleri burada.
Antalya
Perge'nin imparator ve tanrı heykelleri, Likya lahitleri ve Elmalı sikke hazinesiyle Anadolu'nun en büyük müzelerinden biri.
Muğla
Haçlı şövalyelerinin kalesinde kurulu müze, Uluburun batığı gibi Tunç Çağı gemi buluntularıyla türünün dünyadaki en önemli koleksiyonlarından birini barındırır.
Çanakkale
Höyüğe yakın, toprağa gömük bir küp olarak tasarlanan müze; Troya'nın dokuz katını ve kentten götürülen eserlerin izini anlatır.
Konya
Mevlânâ Celâleddin Rûmî'nin türbesi ve Mevlevî dergâhı; yeşil çinili kubbesi Konya'nın simgesidir.
İstanbul
İbrahim Paşa Sarayı'nda kurulu müze, dünyanın en kapsamlı halı koleksiyonuna sahiptir; 13. yüzyıl Selçuklu halıları ilk kez burada bir araya getirildi.
İstanbul
Bizans Büyük Sarayı'nın avlu tabanını kaplayan mozaik, bulunduğu yerde korunarak müzeye çevrildi; av, çoban ve hayvan sahneleri saray hayatını değil kırsalı anlatır.
İzmir
Smyrna Agorası, Klazomenai ve Teos gibi çevredeki İon kentlerinin buluntularını toplayan müze; Roma dönemi portre heykelleri koleksiyonuyla tanınır.
İzmir
Akropol, Asklepion ve Kızıl Avlu kazılarının buluntularını barındıran müze; Zeus Sunağı'nın Berlin'e gitmeyen parçaları ve Pergamon heykelleri burada.
Denizli
Hierapolis'in Roma hamamının kubbeli salonlarında kurulu müze; kentin tiyatrosundan sökülen kabartmalar ve Likya-Karya bölgesinin lahitleri burada sergileniyor.
Uşak
Lidya tümülüslerinden çıkarılan Karun Hazinesi'nin müzesi; kaçırılıp yıllar sonra geri getirilen kanatlı deniz atı broşu koleksiyonun simgesidir.
Antalya
Side'nin Roma hamamı, kazıdan sonra onarılıp müzeye çevrildi; kentin agorasından ve tiyatrosundan çıkan heykeller bugün yıkandıkları salonlarda duruyor.
Adana
20. yüzyılın başında kurulmuş bir dokuma fabrikasının salonlarına taşınan müze, Türkiye'nin en büyük müze binalarından biri; Çukurova'nın Hitit ve Roma buluntuları burada toplandı.
Mardin
Süryani patrikliğinin 19. yüzyıl konağında kurulu müze; Girnavaz ve Dara kazılarının buluntularıyla bölgenin Asur'dan Artuklu'ya uzanan katmanlarını anlatır.
Van
Urartu koleksiyonuyla dünyada eşi az bulunan müze; Çavuştepe, Ayanis ve Toprakkale kazılarından çıkan tunç kemerler, miğferler ve çivi yazılı tabletler burada.
Amasya
Amasya'nın Kalkolitik dönemden Osmanlı'ya uzanan buluntularının yanında, İlhanlı döneminden kalma altı mumyayı sergileyen müze.
Trabzon
Kostaki Konağı'nın tavan resimleri ve ahşap işçiliği korunarak müzeye çevrildi; alt katta bölgenin Roma ve Bizans buluntuları sergileniyor.
Çorum
Hattuşa, Alacahöyük ve Şapinuva kazılarının merkez müzesi; Hitit çivi yazılı tabletleri, mühürleri ve kutsal boğa heykelcikleri burada toplanıyor.
Konya
Selçuklu medresesinin kubbesi, gece göğünü anlatan mavi-siyah çinilerle kaplı; müze, Kubadabad Sarayı'ndan sökülen figürlü çinileri sergiliyor.
Aydın
Milet, Didyma ve Priene kazılarının buluntularını toplayan müze; Menderes ovasında dört limanı dolan bir kentin ne bıraktığını tek salonda anlatır.
Aydın
Kentin heykeltıraş okulunun ürünlerini kazı alanının kenarında sergileyen müze; Sebasteion kabartmaları için ayrı bir salon ayrılmıştır.
Kütahya
II. Yakup Bey İmareti'nde kurulu müze, İznik'in gerilemesinden sonra Osmanlı çiniciliğini sürdüren Kütahya atölyelerinin dört yüz yılını izler.
Antalya
Kentin Roma ve Selçuklu katmanlarını bir arada gösteren müze; bahçesindeki lahitler ve tunç Herakles heykelciği koleksiyonun bilinen parçalarıdır.
Kayseri
Kültepe-Kaniş kazısının buluntularını barındıran müze; Asur tüccarlarının çivi yazılı tabletleri ve zarfları burada sergilenir.
Aksaray
Aşıklı Höyük'ün Neolitik buluntularından Ihlara'nın Bizans mezar buluntularına uzanan koleksiyon; Anadolu'nun az bilinen mumyaları da buradadır.
Erzurum
Doğu Anadolu'nun Erken Tunç Çağı ve Urartu buluntularını toplayan müze; Karaz kültürünün siyah açkılı çanak çömleği koleksiyonun çekirdeğidir.
Kars
Ani kazılarının buluntularını barındıran müze; bahçesindeki Rus dönemi buhar makineleri ve kilise çanları kentin son iki yüzyılını anlatır.
Sinop
Serapis Tapınağı'nın kalıntıları müzenin bahçesinde yerinde korunur; koleksiyon Karadeniz'in liman kenti Sinope'nin ticaretini anlatır.
Samsun
Amisos tümülüsünden çıkarılan Helenistik altın hazinesiyle tanınan müze; İkiztepe kazısının Erken Tunç buluntuları da burada.
Diyarbakır
Yukarı Dicle havzasının kazılarını toplayan müze; Çayönü'nün Neolitik buluntuları ve Artuklu dönemi maden işçiliği koleksiyonun ağırlığıdır.
Adıyaman
Nemrut Dağı ve Arsameia kazılarının buluntularını, Atatürk Barajı suları altında kalan kentlerden kurtarılan mozaiklerle birlikte sergiler.
Edirne
Trakya'nın dolmen ve tümülüslerinden çıkan buluntularla Osmanlı başkenti Edirne'nin etnografyasını aynı çatı altında toplar.
İstanbul
Oryantalist resim koleksiyonuyla tanınan özel müze; Osman Hamdi Bey'in 'Kaplumbağa Terbiyecisi' tablosu burada sergileniyor.
İstanbul
Trakya'nın en uzun mağaralarından biri; Alt Paleolitik tabakaları Marmara çevresindeki en eski insan izlerini, üst katmanları ise Bizans dönemi kilisesini barındırır.
Antalya
Karain'in hemen yanındaki mağara, buzul çağının sonundan Neolitik'e geçişi kesintisiz bir tabaka dizisiyle belgeleyen ender yerlerden biridir.
İstanbul
Mimar Sinan'ın Kırkçeşme su yolları için Alibey Deresi üzerine kurduğu iki katlı kemer; su mühendisliğiyle anıt mimarisini aynı yapıda birleştirir.
İstanbul
Kentin ikinci büyük kapalı sarnıcı; 224 sütunun her biri üst üste konmuş iki parçadan oluşur ve ek yerlerindeki taş bilezikler hâlâ görülür.
İstanbul
II. Theodosius döneminde Valens Kemeri'nin getirdiği suyu depolamak için yapıldı; otuz iki mermer sütunlu salon 2018'de onarılarak ziyarete açıldı.
Van
Gevaş'ta Van Gölü'ne bakan on iki yüzlü kümbet; Karakoyunlu taş işçiliğinin en iyi korunmuş örneği ve geometrik bezemesiyle bölgenin simgesi.
Erzincan
Saltuklu hükümdarı Mama Hatun için yapılan türbe, dairesel bir avlu duvarının ortasında durur; Anadolu'da bu planın başka örneği yoktur.
Muğla
Milas'taki Roma dönemi anıt mezarı, Halikarnassos'taki Mausoleion'un küçültülmüş bir kopyası kabul edilir; piramit çatısı ve sütunlu üst katı ayaktadır.
Aksaray
Aksaray-Nevşehir yolundaki Selçuklu hanı; avlusunun ortasındaki köşk mescidiyle Sultanhanı'nın küçük ölçekli, daha sade bir kardeşi gibidir.
Antalya
Alara Çayı kıyısındaki han, Alanya limanından iç bölgelere giden yolun ilk durağıydı; yukarısındaki kaya kalesiyle birlikte yolu koruyordu.
Sakarya
Justinianus'un Sakarya Nehri üzerine yaptırdığı 430 metrelik köprü; nehir sonradan yatak değiştirdiği için bugün büyük ölçüde kuru ovada durur.
Edirne
Ergene üzerindeki 1.238 metrelik köprü, dünyanın en uzun taş kemerli köprüsüdür; 174 gözünün kilit taşlarında aslan, fil ve lale gibi kabartmalar vardır.
Bursa
Üzerinde dükkânlar bulunan çarşılı köprü; dünyada bu tipte ayakta kalan dört köprüden biridir ve bugün de zanaatkârlara ev sahipliği yapar.
İstanbul
Sultan Abdülaziz'in Boğaz'ın Anadolu yakasına yaptırdığı yazlık saray; devlet konuğu ağırlamak için kullanıldı ve II. Abdülhamid burada göz hapsinde öldü.
Konya
I. Alâeddin Keykubad'ın Beyşehir Gölü kıyısına kurdurduğu saray kenti; duvarlarını kaplayan figürlü çiniler bugün Konya'daki Karatay Müzesi'nde.
İstanbul
Yıldırım Bayezid'in Boğaz'ın en dar yerinde yaptırdığı hisar; altmış yıl sonra karşı kıyıya Rumeli Hisarı yapılınca geçiş tamamen kapandı.
Ankara
Kentin üzerine kurulduğu tepeyi saran kale; duvarlarında Roma yapılarından sökülmüş sütun tamburları ve yazıtlı bloklar sıra sıra örülüdür.
Mersin
Anamur kıyısında denize sıfır konumlanan kale, otuz dokuz burcu ve hendeğiyle Akdeniz kıyısının en büyük ve en iyi korunmuş kalesidir.
İstanbul
Fatih'in Theodosius surlarının Altın Kapı bölümüne eklettiği yedi kuleli hisar; hazine, cephanelik ve elçilerin tutulduğu devlet hapishanesi olarak kullanıldı.
Mersin
Toroslar'da bin metre yükseklikteki terasa kurulu manastır; doğu kilisesinin taş kubbe kasnağı, Ayasofya'dan önceki kubbe denemelerinin en iyi korunmuşudur.
Trabzon
Sümela'dan da eski olan manastır, Maçka vadisinin dik yamacına yaslanır; Trabzon Rum İmparatorluğu döneminde bölgenin tapu kayıtlarını tutuyordu.
İzmir
Bülbüldağı'nda, Meryem'in son yıllarını geçirdiğine inanılan taş ev; papalar tarafından ziyaret edilen ve hem Hristiyanların hem Müslümanların geldiği bir hac yeri.
Ankara
İpek Yolu'nun Ankara kolundaki kasabanın cumbalı, beyaz badanalı evleri; sokakları restore edilerek bütün olarak korunan az sayıdaki Anadolu kasabasından biri.
İzmir
Efes'in yukarısındaki yamaca kurulu Rum köyü; 1923 mübadelesinden sonra boşalan taş evler korunarak bugüne kaldı.
Antalya
Roma limanının çevresine sarılan surlu eski kent; Hadrianus Kapısı, Yivli Minare ve Osmanlı konakları aynı dar sokaklar üzerinde sıralanır.
Konya
Anadolu Selçuklu Devleti'nin başkentindeki ulu camisi; kırk iki devşirme sütunun taşıdığı düz tavanlı salonun yanında sekiz sultanın türbesi durur.
Edirne
Osmanlı mimarisinin dönüm noktası: ilk kez bu ölçekte bir merkezî kubbe denendi ve dört minaresinin her biri farklı biçimde yapıldı.
Kastamonu
Tek bir çivi kullanılmadan geçme tekniğiyle kurulan ahşap camide, tavan ve sütun başlıklarındaki altı yüz elli yıllık kalem işi boya hâlâ özgündür.
İstanbul
Mimar Sinan'ın Eminönü çarşısının üzerine kurduğu cami; iç ve dış yüzeylerini kaplayan İznik çinileri, hiçbir Osmanlı yapısında bu yoğunlukta görülmez.
İstanbul
Üsküdar açıklarındaki adacığın üzerinde: önce gümrük noktası, sonra karantina, fener ve gözetleme kulesi; bugünkü yapı 18. yüzyıldan kalmadır.
Gaziantep
Yakın Doğu'nun bilinen en büyük açık hava heykel atölyesi; yamaca dağılmış üç yüzden fazla yarım kalmış aslan, sfenks ve dağ tanrısı taslağı yerinde durur.
İstanbul
III. Tutmosis'in Karnak'ta diktirdiği granit dikilitaş, MS 390'da Hipodrom'a taşındı; kaidesindeki kabartmalar taşın nasıl dikildiğini adım adım gösterir.
Nevşehir
Avanos'un kuzeyindeki yeraltı şehri; kat aralarına açılmış borularla saldırganların üzerine kaynar yağ dökülebilen savunma düzeni Kapadokya'da tektir.
Nevşehir
Gülşehir yakınındaki kaya yerleşimi, kiliseden çok konut ve ahırdan oluşur; Kapadokya'da bir Bizans taşra soylusunun nasıl yaşadığını gösteren en iyi örnektir.
Çorum
Hattuşa'nın açık hava tapınağı: iki kaya odasının duvarlarında altmışı aşkın tanrı ve tanrıça alayı kabartma olarak yürür.
Çanakkale
Apollon Smintheus'un tapınağı; İlyada'nın ilk sayfalarında adı geçen kültün merkezidir ve friz kabartmaları doğrudan destanın sahnelerini anlatır.
Mersin
Otuz üç yerleşim katmanıyla dünyanın kesintisiz iskân edilmiş en eski höyüklerinden biri; Kalkolitik surları, bilinen en erken kale duvarları arasındadır.
Kahramanmaraş
Halaf kültürünün bilinen en büyük yerleşimi; 'Ölüm Çukuru' adı verilen toplu gömü, tarih öncesi Anadolu'nun en tartışmalı buluntularından biridir.
Antalya
Ovaya hâkim düz tepenin üzerindeki kent, Büyük İskender'in alamadığı ender Anadolu kentlerinden biridir; Pamfilya lehçesiyle yazılmış yazıtı burada bulundu.
Burdur
Pisidya'nın uçurumla çevrili Roma kolonisi; MS 278'deki isyanı bastırmak için Romalıların yaptığı kuşatma rampası ve karargâh bugün hâlâ görülebiliyor.
Bursa
Yeşil Külliye'nin medresesinde kurulu müze; Osmanlı'nın kuruluş dönemine ait çini, madeni eser ve el yazmalarını öğrenci hücrelerinin içinde sergiler.
Kahramanmaraş
Domuztepe'nin Halaf dönemi buluntularını ve Geç Hitit kabartmalarını toplayan müze; bölgede bulunan fil fosilleri de burada sergileniyor.
Afyonkarahisar
Frigya bölgesinin merkez müzesi; Dokimeion mermer ocaklarından çıkarılan Roma lahitleri ve heykelleri koleksiyonun ağırlığını oluşturur.
Burdur
Sagalassos kazısının buluntularını barındıran müze; Hacılar Höyüğü'nün Neolitik boyalı çanak çömleği de burada sergileniyor.
Malatya
Arslantepe kazısının merkez müzesi; dünyanın bilinen en eski kılıçları ve MÖ 4. binyıla ait saray buluntuları burada sergileniyor.
Tokat
Uzun yıllar Selçuklu Gök Medrese'sinde barındıktan sonra yeni binasına taşınan müze; Komana Pontika kazısının buluntularını toplar.
Kastamonu
Paflagonya'nın kaya mezarlarından ve Pompeiopolis kazısından gelen buluntuları toplar; bina, Atatürk'ün şapka devrimini duyurduğu salondur.
İstanbul
Türkiye'nin ilk özel müzesi; Büyükdere'deki iki yalıdan biri Anadolu arkeolojisine, diğeri Osmanlı el sanatlarına ayrılmıştır.
İzmir
Torbalı ovasına bakan yamaçtaki kent; meclis binası, tiyatrosu ve iki bin kişiye hizmet veren hamam-gymnasium yapısıyla bilinir.
Uşak
Üç yanı derin vadilerle çevrili bir burun üzerine kurulmuş kent; sur, tapınak ve kaya mezarları büyük ölçüde ayakta kaldı.
Denizli
Lidya, Karya ve Frigya'nın kesiştiği noktada kurulan kent; sütunlu caddesi ve büyük kilisesi son yılların kazılarıyla ortaya çıkarıldı.
Muğla
Bafa Gölü kıyısında, Beşparmak Dağları'nın kaya bloklarının arasına kurulmuş kent; Helenistik surları altı kilometre boyunca yamacı dolanır.
Aydın
Karia'nın mermer ocaklarıyla zenginleşen kenti; Apollon Tapınağı, bouleuterion ve iki yüz metrelik agora yapısı ayakta.
Aydın
Karia kraliçesi Ada'nın Büyük İskender'i evlat edindiği kent; üç katlı agora binası antik dünyanın en iyi korunmuş ticaret yapılarındandır.
Muğla
Bir yarımadanın üzerindeki liman kenti; balıkçılığı ve mavi-beyaz damarlı mermeriyle ünlüydü, bu mermer Roma'da 'cipollino' adıyla satıldı.
Antalya
Likya'nın en cömert hayırseveri Opramoas'ın kenti; anıt mezarının duvarlarındaki yazıt, antik dünyanın en uzun bağış kayıtlarından biridir.
Antalya
Myra'nın limanıydı; Hadrianus'un yaptırdığı devasa tahıl ambarı, Mısır'dan Roma'ya giden buğday filosunun bu kıyıdaki durağını belgeler.
Antalya
Köprülü Kanyon'un yukarısında bin yüz metre yükseklikteki Pisidya kenti; on bin kişilik tiyatrosu bugün de bir köyün ortasında durur.
Muğla
Hekate'ye adanmış, antik dünyada bilinen tek büyük tapınak; Stratonikeia'dan buraya uzanan kutsal yol boyunca her yıl anahtar taşıma töreni yapılırdı.
Denizli
Menderes'in kanyonuna bakan yamaçtaki tapınak; buradan çıkan yüzlerce 'günah itirafı' yazıtı, Roma taşrasında halk dindarlığının en açık kaydıdır.
Aydın
On iki İon kentinin ortak kutsal alanı ve birliğin toplandığı yer; Herodotos, Perslere karşı direnişin burada tartışıldığını yazar.
Burdur
James Mellaart'ın 1950'lerde kazdığı höyük, Neolitik boyalı çanak çömleğin Anadolu'daki en erken ve en zengin örneklerini verdi.
Denizli
Kırk yerleşim katmanıyla Batı Anadolu'nun en derin höyüklerinden; Tunç Çağı sarayı, Hititlerin Arzawa dediği ülkenin merkezlerinden biriydi.
Gaziantep
İslahiye ovasındaki höyük MÖ 2. binyılda bir kent devletinin başkentiydi; bazalt kaideli sarayı ve sur kapısı ayağa kaldırılmış hâlde gezilebiliyor.
İstanbul
Plataia'da Persleri yenen otuz bir Yunan kentinin, ele geçirdikleri silahları eritip Delphi'ye adadığı tunç sütun; MS 4. yüzyılda Hipodrom'a getirildi.
İstanbul
Konstantin'in yeni başkentini kurarken forumunun ortasına diktirdiği porfir sütun; kentin ayakta duran en eski anıtıdır ve on yedi yüzyıldır aynı yerdedir.
Konya
Yedi metrelik bitmemiş Hitit heykeli, taş ocağında yattığı yerde duruyor; dağ tanrısının omuzlarında duran fırtına tanrısını gösterir.

Antalya
Kıyıya bakan kaya sığınağının duvarlarına insan ve hayvan figürleri kazınmıştır; Anadolu'da bilinen en eski kaya resimlerindendir.

Kahramanmaraş
Toroslar'ın eteğindeki mağara, buzul çağının sonunda avcı topluluklarının mevsimlik kampıydı; kazılar tarıma geçiş öncesini belgeliyor.

Karaman
Vadi duvarına beş kat hâlinde oyulmuş yerleşim; katlar arasındaki merdivenler kayanın içinden geçer ve en üst kata yalnızca içeriden ulaşılır.

Nevşehir
Dört ayrı girişi olan yeraltı şehri; ahırları, tandırları ve kilise mekânlarıyla Kapadokya'nın kalabalıksız yeraltı yerleşimlerinden biridir.
Niğde
Kayaya oyulmuş manastırın kilisesindeki freskler Kapadokya'nın en iyi korunmuşlarındandır; Meryem'in gülümser betimlendiği ender Bizans tasviri buradadır.
İstanbul
Kentin ilk kilisesi; 381'deki İkinci Ekümenik Konsil burada toplandı. Osmanlı döneminde camiye çevrilmediği için iç mekânı özgün hâlini korudu.
Antalya
Demre'de, Noel Baba anlatısının kaynağı Myralı Nikolaos'un gömüldüğü kilise; taban mozaikleri ve fresklerinin bir bölümü yerinde korunuyor.
Hatay
Dağın yamacına oyulmuş mağara kilise; Hristiyanların ilk kez bu adla anıldığı Antakya cemaatinin toplandığı yer olarak kabul edilir.
İzmir
İmparator Justinianus'un, Yuhanna'nın mezarı üzerine yaptırdığı altı kubbeli bazilika; tamamlandığında Ayasofya'dan sonraki en büyük kiliseydi.
Bursa
Çelebi Mehmed'in külliyesinin camisi; hünkâr mahfilinin çinileri ve mihrabı, erken Osmanlı bezeme sanatının doruğu sayılır.
Eskişehir
Altmış yedi ahşap sütunun taşıdığı cami, Anadolu'nun ahşap direkli camilerinin en çok sütunlusudur; sütun başlıklarının bir bölümü antik yapılardan devşirilmiştir.
Afyonkarahisar
Kalenin eteğindeki cami, kırk ahşap sütunlu düz tavanıyla Selçuklu ahşap camilerinin en erken tarihlilerindendir.
Ankara
Ankara Kalesi'nin eteğindeki ahşap direkli cami; alçı mihrabı Selçuklu alçı işçiliğinin en gösterişli örneklerindendir.
Erzurum
Anadolu'nun en büyük açık avlulu medresesi; taç kapısını çevreleyen iki tuğla minare ve hayat ağacı kabartmaları Selçuklu taş işçiliğinin doruğudur.
Sivas
Adını minarelerini kaplayan firuze çinilerden alan medrese; taç kapısındaki bitkisel bezeme ve on iki hayvanlı burç kabartmaları eşsizdir.
Sivas
I. İzzeddin Keykâvus'un yaptırdığı hastane ve tıp medresesi; çini kaplı türbesi avlunun güney eyvanındadır ve müzik ile su sesi tedavide kullanılırdı.
Konya
Taç kapısı, üzerine yazının kurdele gibi düğümlenerek işlendiği Selçuklu taş oymacılığının en cüretli örneğidir; bugün taş ve ahşap eserler müzesidir.
Kayseri
Bir hastane ile tıp medresesinin yan yana kurulduğu ilk yapı; hastalar tedavi edilirken öğrenciler aynı avluda ders görüyordu.
İstanbul
II. Abdülhamid'in otuz üç yıl boyunca devleti yönettiği köşkler topluluğu; tek bir bina değil, korunun içine dağılmış bir saray kentidir.
Edirne
Tunca kıyısındaki saray, Topkapı'dan önce Osmanlı'nın asıl sarayıydı; 1878'de cephanelik patlatılınca yıkıldı ve bugün temelleri kazılıyor.
Bartın
İki koyun arasındaki burnu ve karşısındaki adayı saran sur; Ceneviz armaları kapı üstlerinde hâlâ duruyor ve kalenin içinde bir mahalle yaşıyor.
Şanlıurfa
Balıklıgöl'e tepeden bakan kale; iki Korint sütunu ve aralarındaki Süryanice yazıt, Edessa krallarının diktiği anıttan kalmadır.
Erzurum
Theodosius döneminde kurulan iç kale; Saltuklular döneminde eklenen Tepsi Minare, kentin saat kulesi olarak kullanılmaya devam ediyor.
Mersin
Göksu vadisine hâkim tepedeki kale, Haçlı seferleri boyunca Kilikya'nın anahtarıydı; hendeği kayaya oyulmuştur.
Diyarbakır
Roma'nın Pers sınırındaki garnizon kenti; kayaya oyulmuş Mithras tapınağı, Anadolu'da bu kültün bilinen en iyi korunmuş mabedidir.
Kayseri
Kayseri-Sivas yolundaki en büyük Selçuklu hanı; Aksaray'daki adaşıyla birlikte imparatorluk ölçeğinde yapılmış iki handan biridir.
Kayseri
Emir Celâleddin Karatay'ın yaptırdığı han; taç kapısındaki insan başlı figürler ve hayvan kabartmaları Selçuklu taş süslemesinin en zengin dizisidir.
Karabük
Safranbolu çarşısının ortasındaki iki katlı Osmanlı hanı; alt katta hayvanlar, üst katta tüccarlar konaklardı ve bugün otel olarak kullanılıyor.
Adana
Seyhan üzerindeki Roma köprüsü, on yedi yüzyıl boyunca kesintisiz kullanıldı ve 2007'ye kadar araç trafiğini taşıdı.
Erzurum
Aras Nehri üzerindeki yedi gözlü İlhanlı köprüsü; kesme taş işçiliği ve sivri kemerleriyle Doğu Anadolu'nun en gösterişli ortaçağ köprüsüdür.
Çorum
II. Bayezid'in Kızılırmak üzerine yaptırdığı on beş gözlü köprü; 250 metre uzunluğuyla nehrin en uzun tarihî geçididir.

Kırklareli
Istranca ormanlarındaki kemer, Konstantinopolis'e su taşıyan hattın en uzun bölümüdür; iki ayrı su yolunu üst üste taşıyan ender bir tasarımı vardır.
Antalya
Kenti besleyen kemer, vadiyi geçerken basınç kuleleriyle çalışan ters sifon sistemi kullanır; Roma su mühendisliğinin en iddialı örneklerindendir.
İstanbul
Bakırköy'deki açık sarnıç, imparatorluk sarayı Hebdomon'un suyunu tutardı; 127 metreye 76 metrelik duvarları bugün de tam yükseklikte ayakta.
Erzurum
Saltuklu döneminden kalan üç mezar anıtı yan yana durur; en eskisi olan Emir Saltuk Kümbeti, Anadolu'daki kümbet mimarisinin başlangıcı sayılır.
Niğde
Selçuklu sultanı IV. Kılıçarslan'ın kızı için yapılan sekizgen kümbet; gövdesindeki melek, çift başlı kartal ve insan yüzü kabartmaları Anadolu'da eşsizdir.
Bursa
Osmanlı'nın ilk iki hükümdarının türbeleri, bir Bizans manastırının kalıntıları üzerinde yan yana durur; Orhan'ın türbesinde manastırın taban mozaiği hâlâ görülür.
İzmir
Aydınoğulları'nın başkenti olan kasaba; Ulu Cami, medreseler ve Çakırağa Konağı, beylikten Osmanlı'ya geçişi tek bir dokuda gösterir.
Bolu
Yamaç boyunca basamaklanan beyaz badanalı Osmanlı evleri; Akşemseddin'in türbesi kasabanın ortasında durur.
Manisa
Volkanik arazinin ortasındaki kasabada altı yüzden fazla tescilli Osmanlı evi ayakta; sokak dokusu neredeyse hiç değişmedi.
Campania
Vezüv'ün MS 79'daki patlamasıyla küllenen, bu yüzden olduğu gibi kalan Roma kenti: forum, iki tiyatro, amfitiyatro ve freskli evler.
North Yorkshire
Roma'nın Britanya'daki kuzey lejyon kalesi: VI. Victrix lejyonunun üssü, York Minster'ın altında principia kalıntıları ve Septimius Severus'un öldüğü kent.
Wiltshire
Salisbury Ovası'nda, tebeşir hendekli bir çevrenin içinde dev sarsen taşlarından çember, beş trilithon ve Galler'den getirilmiş mavitaşlar; ekseni yaz gündoğumuna ve kış günbatımına bakar.
Lazio
Antik Roma'nın kalbi: seksen girişli Flavius Amfitiyatrosu (Kolezyum), Forum Romanum'un bazilikaları, tapınakları ve zafer takları, Maxentius Bazilikası ve Konstantinus Takı.
Giza
Eski Krallık'ın Dördüncü Hanedan firavunlarının mezar kompleksi: Khufu'nun Büyük Piramidi, Khafre ve Menkaure'nin piramitleri ve Büyük Sfenks.
Lazio
Hadrianus'un yaklaşık MS 126'da adadığı tapınak: granit sütunlu portiko ve 43,3 metre çapında, tepesi açık gözlü beton kubbe.
Uttar Pradeş
Babür padişahı Şah Cihan'ın eşi Mümtaz Mahal için Agra'da, Yamuna kıyısında yaptırdığı beyaz mermer türbe; dört minaresi, kırmızı kumtaşı camisi, dört bölümlü bahçesi ve büyük kapısıyla 1653'te tamamlandı.
Gard
Galya'da bir Roma kolonisi olan Nemausus: Maison Carrée, yaklaşık 24.000 seyirci alan arena ve kenti besleyen su kemerinin Pont du Gard köprüsü.
Renanya-Palatina
Tetrarşi döneminde imparatorluğun dört başkentinden biri: Porta Nigra, amfitiyatro, Konstantin Bazilikası ve İmparatorluk Hamamları.
Badajoz
Lusitania eyaletinin başkenti: Roma tiyatrosu, Diana Tapınağı, amfitiyatro ve Guadiana üzerindeki Roma köprüsü.
Sevilla
Traianus ve Hadrianus'un doğduğu Roma kenti: 25.000 kişilik amfitiyatro, Traianeum ve mozaikli evler.
Fokida
Parnassos Dağı'nın yamacında Apollon'un kâhinliği: Apollon Tapınağı, Kutsal Yol, tiyatro, stadyum ve yuvarlak Tholos.
Elis
Antik Olimpiyat Oyunları'nın doğduğu kutsal alan: Zeus Tapınağı, Hera Tapınağı ve antik koşu stadyumu.
İskenderiye
Büyük İskender'in kurduğu Akdeniz metropolü: Dünyanın 7 Harikasından İskenderiye Feneri (Pharos), Serapeum ve sütunlu cadde.
Luksor
Antik Mısır'ın en büyük dini kompleksi: Amun-Ra Tapınağı, 134 dev sütunlu Büyük Hipostil Salonu, anıtsal pilonlar ve dikilitaşlar.
Maan
Kızıl kumtaşı kanyonlarında Nebati krallığının kaya kenti: Al-Khazneh (Hazine), kaya tiyatrosu ve sütunlu cadde.
Ceraş
Dekapolis kentlerinden Gerasa: Oval Forum, sütunlu Cardo Maximus caddesi, Artemis Tapınağı ve Güney Tiyatrosu.
Baalbek-Hermel
Heliopolis'in Roma dönemi kutsal alanı: yaklaşık 20 metre yüksekliğindeki sütunlarıyla Jüpiter Tapınağı, Bacchus Tapınağı ve altıgen avlu.
Kisrevan-Cübeyl
Papirüs ticaretiyle ve erken Fenike yazıtlarıyla bilinen kadim liman kenti: Dikilitaş Tapınağı, Roma tiyatrosu ve Haçlı kalesi.
Napoli
Vezüv'ün piroklastik akıntılarıyla gömülen Roma kenti: iki katlı evler, Palaestra, Merkez Hamamları ve sahil kayıkhaneleri.
Somerset
Roma Britanyası'nın kutsal kaplıca kenti: kurşun kaplı Büyük Havuz, Sulis Minerva Tapınağı ve sıcak su kaynağı.
Bouches-du-Rhône
Galya'nın "Küçük Roması": iki katlı, 120 kemerli Roma amfitiyatrosu, Augustus dönemi tiyatrosu ve forumun Cryptoporticus'u.
Kuzey Ren-Vestfalya
Germania Inferior eyaletinin başkenti: Ren kıyısındaki vali sarayı Praetorium, Kuzey Kapısı ve Dionysos mozaikli Roma evi.
Tunus
Pön ve Roma dönemlerinin Kartaca'sı: Byrsa Tepesi, dairesel askeri liman (cothon) ve Antoninus Hamamları.
Mehdiye
Tunus'ta Thysdrus kentinin üç katlı Roma amfitiyatrosu: ana eksenleri 148 ve 122 metre, kapasitesi tahminlere göre 27.000 ile 35.000 seyirci arasındadır.
Batna
Traianus'un MS 100 dolayında kurduğu Roma kolonisi: ızgara planlı kent, üç kemerli Traianus Takı, 3.500 kişilik tiyatro ve halk kütüphanesi.
Setif
Dağlık araziye uyarlanmış Roma kenti Cuicul: MS 216 tarihli Caracalla Takı, Septimius ailesine adanmış tapınak, iki forum ve tiyatro.
Fas-Meknes
Mauretania Tingitana eyaletinin en önemli kenti: MS 217 tarihli Caracalla Takı, Bazilika, Capitolium ve mozaikli evler.
Tanca-Tetouan
Loukkos Nehri kıyısında, Hesperidler Bahçesi efsanesiyle anılan Fenike kenti: tepedeki tapınak mahallesi, Roma amfitiyatrosu ve balık tuzlama (garum) fabrikaları.
Murqub
Septimius Severus'un doğduğu Roma kenti: dört cepheli Severus Takı, Severus Bazilikası, yeni forum ve tiyatro.
Zaviye
Tripolitania'nın büyük kentlerinden Sabratha: denize yakın Roma tiyatrosu ve üç katta 96 sütunlu, 22 metreyi aşan sahne duvarı (scaenae frons).
Hums
Suriye çölü vahasında yaklaşık 1,1 kilometrelik Büyük Sütunlu Cadde, Bel Tapınağı, Anıtsal Takı ve Kraliçe Zenobia'nın başkenti.
Dera
Arabia Petraea eyaletinin başkenti: Eyyubi kalesinin içine alınmış siyah bazalttan Roma tiyatrosu, Nebati takı, sütunlu cadde ve 6. yüzyıl katedrali.
Babil
Mezopotamya'nın antik başkenti: mavi sırlı tuğlalı İştar Kapısı, Tören Yolu, Etemenanki Zigguratı ve Hammurabi'nin başkenti.
Zikar
Güney Mezopotamya'daki Sümer şehir devleti Ur: Ay Tanrısı Nanna'ya adanmış Ur Zigguratı, kraliyet mezarları ve çok sayıda çivi yazılı tablet.
Fars
Akhameniş Pers İmparatorluğu'nun tören başkenti: Tüm Milletler Kapısı, 72 sütunlu Apadana Sarayı, Yüz Sütunlu Salon ve haraç getiren heyetlerin kabartmaları.
Fars
Pers (Ahameniş) İmparatorluğu'nun ilk başkenti: Büyük Kiros'un altı basamaklı mezarı, saray kalıntıları ve bilinen en erken Çaharbağ bahçesi.
Sind
İndus Vadisi Uygarlığı'nın pişmiş tuğla kenti: bitümle yalıtılmış Büyük Hamam, ızgara planlı yapılar ve sokaklar boyunca kapalı drenaj kanalları.
Karnataka
Vijayanagara İmparatorluğu'nun başkenti: Virupaksha Tapınağı, Vittala Tapınağı'ndaki granit Taş Araba, Fil Ahırları ve Lotus Mahal.
Siem Reap
Meru Dağı'nı temsil ettiği düşünülen beş kulesi ve 190 metre genişliğindeki hendeğiyle Khmer tapınağı; dünyanın en büyük dini yapısı olarak anılır.
Siem Reap
Gülümseyen taş yüzlerin tapınağı: VII. Jayavarman'ın devlet tapınağı Bayon'un kuleleri yaklaşık 200 dev yüzle bezelidir; kabartmalarda tarihî olaylar ve gündelik Khmer yaşamı işlenmiştir.
Meksika Eyaleti
Yaklaşık 65 metre yüksekliğindeki Güneş Piramidi, Ay Piramidi, Ölüler Yolu ve Tüylü Yılan (Quetzalcoatl) Tapınağı.
Yucatan
Yucatán'daki Maya kenti: ekinoks dolaylarında gölge yılanı belirten El Castillo (Kukulkan Piramidi), Büyük Top Sahası ve El Caracol.
Cusco
And Dağları'ndaki İnka yerleşimi: harçsız kuru taş duvarlar, Güneş Tapınağı (Torreón), Intihuatana taşı ve tarım terasları.
La Libertad
Amerika'nın en büyük kerpiç şehri: Chimú krallığının başkenti; balık, dalga ve pelikan kabartmalı duvarları olan 10 surlu saray kompleksi (ciudadela).
Roma
Roma'nın Tiber ağzındaki liman kenti: Hadrianus'un Capitolium'u, tiyatro, mozaikli Neptün Hamamları ve çok katlı apartmanlar (insulae).
Salerno
Magna Graecia'nın üç Dor tapınağıyla ünlü kenti: I. ve II. Hera ile Athena tapınakları, Roma forumu ve amfitiyatrosu.
Attika
Klasik Yunan uygarlığının evrensel simgesi: Perikles çağının Parthenon tapınağı, Karyatidli Erekhtheion ve Propylaia anıtsal kapısı.
Argolis
Asklepios'un şifa kutsal alanı: yaklaşık 14.000 kişilik, akustiğiyle ünlü antik tiyatro, dairesel Tholos ve stadyum.
Luksor
Nil kıyısındaki Amun tapınağı: II. Ramses'in pilonu ve oturan dev heykelleri, III. Amenhotep'in büyük sütunlu geçidi ve Karnak'a uzanan sfenksli tören yolu.
Aswan
Nubya'da kayaya oyulmuş iki tapınak: II. Ramses'in 20 metrelik dört oturan heykeli ve Kraliçe Nefertari'nin Hathor'a adanmış Küçük Tapınağı.
İrbid
Taberiye (Celile) Gölü'ne bakan bir sırtta kurulu Dekapolis kenti Gadara: bazalt Batı Tiyatrosu, sütunlu decumanus ve Bizans dönemi sekizgen kilisesi.
Amman
Antik Philadelphia'nın akropolü: Herakles Tapınağı, Bizans bazilikası ve Emevi Sarayı.
Bekaa
Bekaa Vadisi'nde Roma kent planına dayanan Emevi kenti: Cardo Maximus, Tetrapylon, Büyük Saray, cami ve hamamlar.
Cenub
Fenike'nin erguvan boyasıyla ünlü kenti: Roma hipodromu, üç kemerli zafer takı ve su kemeri.
Tarragona
Hispania Tarraconensis'in başkenti: deniz kıyısında Roma amfitiyatrosu, tahminen 30.000 kişilik sirk ve eyalet forumu.
Segovia
Roma mühendisliğinin harikası: harçsız granit bloklarla inşa edilmiş, 167 kemerli, yaklaşık 28 metre yüksekliğinde su kemeri.
Gard
Gardon Nehri üzerinde üç katlı Roma su köprüsü: 48,8 metre yüksekliğinde, Nîmes'e günde yaklaşık 40.000 metreküp su taşıyan Roma mühendislik yapısı.
Vaucluse
Ouvèze Nehri üzerindeki tek kemerli Roma köprüsü, Yunuslu ve Tavuskuşlu villalar ve yamaçtaki Roma tiyatrosuyla Provence'ın antik Vasio kenti.
Kuzey Ren-Vestfalya
Ren kıyısındaki Roma kenti Colonia Ulpia Traiana: Liman Tapınağı, amfitiyatro, Büyük Hamam ve kuzey kapısı (Burginatiumtor).
Hessen
Yukarı Germania Limes'indeki Roma kohort kalesi, büyük ölçüde yeniden inşa edilmiştir: Principia karargâh binası, horreum tahıl ambarı ve çift hendekli sur.
Coimbra
Portekiz'de kazılmış büyük Roma yerleşimlerinden biri: mozaikli ve su düzenekli peristil avlusuyla Çeşmeler Evi, forum, hamamlar ve savunma suru.
Évora
İber Yarımadası'nın en iyi korunmuş Roma yapılarından biri: Estremoz mermeri başlıklı, granit gövdeli 14 Korint sütunu ve antik forumun tapınağı.
Split-Dalmaçya
Dalmaçya eyaletinin yaklaşık 60.000 nüfuslu başkenti: yaklaşık 15.000-18.000 kişilik Roma amfitiyatrosu, Porta Caesarea kapısı ve erken Hristiyan bazilikaları.
Istria
Pula Roma Arenası (Roma döneminde yaklaşık 23.000 seyirci), Augustus ve Roma Tapınağı ile Sergii Zafer Takı.
Aşağı Avusturya
Tuna Limesi üzerindeki Pannonia Superior başkenti: dört kemerli Heidentor zafer anıtı, iki amfitiyatro ve gladyatör okulu.
Tirol
Alp vadisindeki Roma municipium'u: atriumlu konut, şehir kapısı ve surları, büyük termal hamam kompleksi ve macellum.
Plovdiv
Plovdiv'deki antik Roma kenti: Trajanus dönemine ait mermer tiyatro, yaklaşık 30.000 kişilik Roma stadyumu ile Forum ve Odeon.
Sofya
Dacia Mediterranea'nın başkenti: Decumanus Maximus caddesi, 4. yüzyıldan Aziz George Rotundası, amfitiyatro ve doğu kapısı.
Vardar
Erigon (Crna) ve Axios (Vardar) kavşağındaki Macedonia Salutaris başkenti: arkeologların hesabına göre yaklaşık 7.600 kişilik tiyatro, mozaikli Piskoposluk Bazilikası ve Via Sacra caddesi.
Pelagonya
II. Philippos'un MÖ 4. yüzyılda kurduğu, Via Egnatia üzerindeki kent: Roma tiyatrosu, erken Hristiyan bazilikaları ve mozaikleri.
Limasol
Akdeniz falezleri üzerindeki krallık kenti: Episkopi Körfezi manzaralı Greko-Romen tiyatro, Eustolios Evi mozaikleri ve Apollon Hylates Kutsal Alanı.
Gazimağusa
Kıbrıs'ın doğu kıyısındaki antik krallık ve Roma kenti: mermer sütunlu Gymnasion, yaklaşık 15.000 kişilik tiyatro ve Roma hamamları.
Hayfa
Kral Hirodes'in İsrail'in Akdeniz kıyısındaki liman kenti: Sebastos limanı, denize bakan Roma tiyatrosu, hipodrom ve yüksek su kemeri.
Kuzey Bölgesi
Dekapolis'in Şeria Nehri'nin batısındaki tek kenti: Palladius Caddesi, yaklaşık 7.000 kişilik Roma tiyatrosu, halk hamamları ve Mısır yönetimi döneminden kalma höyük.
Şensi
Tang döneminde İpek Yolları'nın doğu ucundaki başkent: ızgara planlı caddeler, Daming Sarayı ve Büyük Vahşi Kaz Pagodası.
Henan
Çin'in kadim imparatorluk başkentlerinden biri: Sui-Tang kentinin Dingding Kapısı ve merkez ekseni, Beyaz At Tapınağı ve Longmen Mağaraları.
Nara
Nara döneminde Japonya'nın başkenti: Suzaku Kapısı, Daigokuden kabul salonu (yeniden inşa) ve geniş Suzaku Caddesi.
Kyoto
Heian döneminin başkenti: yaklaşık 85 metre genişliğindeki Suzaku Bulvarı, güneyindeki Rashomon Kapısı ve Daidairi saray yerleşkesi.
Petén
Orman içindeki Klasik dönem Maya kenti: yaklaşık 47 metrelik Büyük Jaguar Tapınağı (I. Tapınak), Kuzey Akropolü ve top sahaları.
Izabal
Yaklaşık 65 tonluk, 10,6 metre yüksekliğindeki Stela E ile ünlü Maya kenti: zoomorf anıtlar, akropol ve Büyük Meydan.
Copán
Maya heykelciliğiyle tanınan başkent: 2.000'den fazla glifli Hiyeroglifli Merdivenler, Büyük Meydan'daki portre stelleri ve Altar Q.
Copán
Honduras'ın Copán bölgesinde, Chamelecón ve Chinamito nehirlerinin birleştiği yerin yakınında bir Maya kenti: 12 metre yüksekliğinde altı basamaklı ana piramit ve tören meydanları.
La Paz
Tiwanaku kültürünün ruhani ve siyasi merkezi: tek taş parçasından oyulmuş Güneş Kapısı (Puerta del Sol), Kalasasaya ve Akapana platformu.
La Paz
Tiwanaku'nun teraslı platformu: iç içe geçen H blokları, yaklaşık 131 tonluk kumtaşı levha ve bakır-arsenik-nikel bronz kenetler.