UNESCOGöbeklitepeŞanlıurfaDünyanın bilinen en eski tapınak kompleksi; tarihi yeniden yazan T biçimli dikili taşlar.
UNESCOAyasofyaİstanbulJustinianus'un beş yılda yaptırdığı kubbeli bazilika; bin yıl boyunca dünyanın en büyük kapalı mekânı olarak kaldı.
UNESCOTopkapı SarayıİstanbulDört avlu çevresinde büyüyen, tek bir bina değil bir yerleşke olarak kurulmuş saray; Osmanlı'yı dört yüzyıl buradan yönettiler.
UNESCOÜcretsizSultanahmet CamiiİstanbulAltı minaresi ve iç duvarlarını kaplayan yirmi bine yakın İznik çinisiyle tanınan cami, Ayasofya'nın tam karşısına, eski Bizans sarayının üzerine kuruldu.
UNESCOPompeiiCampaniaVezüv'ün MS 79'daki patlamasıyla küllenen, bu yüzden olduğu gibi kalan Roma kenti: forum, iki tiyatro, amfitiyatro ve freskli evler.
UNESCOStonehengeWiltshireSalisbury Ovası'nda, tebeşir hendekli bir çevrenin içinde dev sarsen taşlarından çember, beş trilithon ve Galler'den getirilmiş mavitaşlar; ekseni yaz gündoğumuna ve kış günbatımına bakar.
UNESCORoma: Kolezyum ve Forum RomanumLazioAntik Roma'nın kalbi: seksen girişli Flavius Amfitiyatrosu (Kolezyum), Forum Romanum'un bazilikaları, tapınakları ve zafer takları, Maxentius Bazilikası ve Konstantinus Takı.
UNESCOGiza Piramitleri ve Büyük SfenksGizaEski Krallık'ın Dördüncü Hanedan firavunlarının mezar kompleksi: Khufu'nun Büyük Piramidi, Khafre ve Menkaure'nin piramitleri ve Büyük Sfenks.
UNESCOPantheon (Roma)LazioHadrianus'un yaklaşık MS 126'da adadığı tapınak: granit sütunlu portiko ve 43,3 metre çapında, tepesi açık gözlü beton kubbe.
UNESCOTac MahalUttar PradeşBabür padişahı Şah Cihan'ın eşi Mümtaz Mahal için Agra'da, Yamuna kıyısında yaptırdığı beyaz mermer türbe; dört minaresi, kırmızı kumtaşı camisi, dört bölümlü bahçesi ve büyük kapısıyla 1653'te tamamlandı.
UNESCOKarnak Tapınağı (Thebai)LuksorAntik Mısır'ın en büyük dini kompleksi: Amun-Ra Tapınağı, 134 dev sütunlu Büyük Hipostil Salonu, anıtsal pilonlar ve dikilitaşlar.
UNESCOPetraMaanKızıl kumtaşı kanyonlarında Nebati krallığının kaya kenti: Al-Khazneh (Hazine), kaya tiyatrosu ve sütunlu cadde.
UNESCOKartacaTunusPön ve Roma dönemlerinin Kartaca'sı: Byrsa Tepesi, dairesel askeri liman (cothon) ve Antoninus Hamamları.
UNESCOLeptis MagnaMurqubSeptimius Severus'un doğduğu Roma kenti: dört cepheli Severus Takı, Severus Bazilikası, yeni forum ve tiyatro.
UNESCOPalmira (Tadmor)HumsSuriye çölü vahasında yaklaşık 1,1 kilometrelik Büyük Sütunlu Cadde, Bel Tapınağı, Anıtsal Takı ve Kraliçe Zenobia'nın başkenti.
UNESCOBabil (Babylon)BabilMezopotamya'nın antik başkenti: mavi sırlı tuğlalı İştar Kapısı, Tören Yolu, Etemenanki Zigguratı ve Hammurabi'nin başkenti.
UNESCOPersepolis (Taht-ı Cemşid)FarsAkhameniş Pers İmparatorluğu'nun tören başkenti: Tüm Milletler Kapısı, 72 sütunlu Apadana Sarayı, Yüz Sütunlu Salon ve haraç getiren heyetlerin kabartmaları.
UNESCOMohenjo-daro (Mohenco-daro)Sindİndus Vadisi Uygarlığı'nın pişmiş tuğla kenti: bitümle yalıtılmış Büyük Hamam, ızgara planlı yapılar ve sokaklar boyunca kapalı drenaj kanalları.
UNESCOAngkor Wat (Angkor Vat)Siem ReapMeru Dağı'nı temsil ettiği düşünülen beş kulesi ve 190 metre genişliğindeki hendeğiyle Khmer tapınağı; dünyanın en büyük dini yapısı olarak anılır.
UNESCOBayon (Angkor Thom)Siem ReapGülümseyen taş yüzlerin tapınağı: VII. Jayavarman'ın devlet tapınağı Bayon'un kuleleri yaklaşık 200 dev yüzle bezelidir; kabartmalarda tarihî olaylar ve gündelik Khmer yaşamı işlenmiştir.
UNESCOTeotihuacanMeksika EyaletiYaklaşık 65 metre yüksekliğindeki Güneş Piramidi, Ay Piramidi, Ölüler Yolu ve Tüylü Yılan (Quetzalcoatl) Tapınağı.
UNESCOChichen Itza (Çiçen İtza)YucatanYucatán'daki Maya kenti: ekinoks dolaylarında gölge yılanı belirten El Castillo (Kukulkan Piramidi), Büyük Top Sahası ve El Caracol.
UNESCOMachu Picchu (Maçu Piçu)CuscoAnd Dağları'ndaki İnka yerleşimi: harçsız kuru taş duvarlar, Güneş Tapınağı (Torreón), Intihuatana taşı ve tarım terasları.
UNESCOAtina AkropolisiAttikaKlasik Yunan uygarlığının evrensel simgesi: Perikles çağının Parthenon tapınağı, Karyatidli Erekhtheion ve Propylaia anıtsal kapısı.
UNESCOLuksor (Waset)LuksorNil kıyısındaki Amun tapınağı: II. Ramses'in pilonu ve oturan dev heykelleri, III. Amenhotep'in büyük sütunlu geçidi ve Karnak'a uzanan sfenksli tören yolu.
UNESCOAbu SimbelAswanNubya'da kayaya oyulmuş iki tapınak: II. Ramses'in 20 metrelik dört oturan heykeli ve Kraliçe Nefertari'nin Hathor'a adanmış Küçük Tapınağı.
UNESCOSegovia Su Kemeri ve KentiSegoviaRoma mühendisliğinin harikası: harçsız granit bloklarla inşa edilmiş, 167 kemerli, yaklaşık 28 metre yüksekliğinde su kemeri.
UNESCOPont du Gard ve NemaususGardGardon Nehri üzerinde üç katlı Roma su köprüsü: 48,8 metre yüksekliğinde, Nîmes'e günde yaklaşık 40.000 metreküp su taşıyan Roma mühendislik yapısı.
UNESCOChang'an (Xi'an)ŞensiTang döneminde İpek Yolları'nın doğu ucundaki başkent: ızgara planlı caddeler, Daming Sarayı ve Büyük Vahşi Kaz Pagodası.
UNESCOHeian-kyō (Kyoto)KyotoHeian döneminin başkenti: yaklaşık 85 metre genişliğindeki Suzaku Bulvarı, güneyindeki Rashomon Kapısı ve Daidairi saray yerleşkesi.
UNESCOTikalPeténOrman içindeki Klasik dönem Maya kenti: yaklaşık 47 metrelik Büyük Jaguar Tapınağı (I. Tapınak), Kuzey Akropolü ve top sahaları.
UNESCOBergama (Pergamon)İzmirDik yamacına kurulmuş akropolü ve dünyanın en dik tiyatrosuyla tanınan krallık başkenti.
UNESCOAfrodisiasAydınMermer ocaklarının yanı başında yükselen, heykeltıraşlık okuluyla ünlü Roma kenti.
UNESCOGöreme Açık Hava MüzesiNevşehirTüfe oyulmuş manastır ve kiliseler topluluğu; Karanlık Kilise'nin freskleri Bizans resim sanatının en iyi korunmuş örneklerindendir.
UNESCOSelimiye CamiiEdirneMimar Sinan'ın 'ustalık eserim' dediği külliye; sekiz fil ayağına oturan kubbesi Ayasofya'nınkinden geniştir.
UNESCOSüleymaniye CamiiİstanbulSinan'ın Haliç'e bakan tepeye kurduğu külliye: cami, medreseler, darüşşifa, hamam ve imaretle bir mahalle ölçeğinde tasarlandı.
UNESCOYerebatan Sarnıcıİstanbul336 sütunun taşıdığı yeraltı su deposu, kuşatma günlerinde sarayın ve çevresinin suyunu tutardı; iki sütunun altındaki devşirme Medusa başları ters ve yan yatırılmış durumda.
UNESCODelfi (Delphi)FokidaParnassos Dağı'nın yamacında Apollon'un kâhinliği: Apollon Tapınağı, Kutsal Yol, tiyatro, stadyum ve yuvarlak Tholos.
UNESCOOlimpiya (Olympia)ElisAntik Olimpiyat Oyunları'nın doğduğu kutsal alan: Zeus Tapınağı, Hera Tapınağı ve antik koşu stadyumu.
UNESCOBaalbek (Heliopolis)Baalbek-HermelHeliopolis'in Roma dönemi kutsal alanı: yaklaşık 20 metre yüksekliğindeki sütunlarıyla Jüpiter Tapınağı, Bacchus Tapınağı ve altıgen avlu.
UNESCOHerculaneum (Ercolano)NapoliVezüv'ün piroklastik akıntılarıyla gömülen Roma kenti: iki katlı evler, Palaestra, Merkez Hamamları ve sahil kayıkhaneleri.
UNESCOAquae Sulis (Bath)SomersetRoma Britanyası'nın kutsal kaplıca kenti: kurşun kaplı Büyük Havuz, Sulis Minerva Tapınağı ve sıcak su kaynağı.
UNESCOArelate (Arles)Bouches-du-RhôneGalya'nın "Küçük Roması": iki katlı, 120 kemerli Roma amfitiyatrosu, Augustus dönemi tiyatrosu ve forumun Cryptoporticus'u.
UNESCOEl Cem (Thysdrus)MehdiyeTunus'ta Thysdrus kentinin üç katlı Roma amfitiyatrosu: ana eksenleri 148 ve 122 metre, kapasitesi tahminlere göre 27.000 ile 35.000 seyirci arasındadır.
UNESCOTimgad (Thamugadi)BatnaTraianus'un MS 100 dolayında kurduğu Roma kolonisi: ızgara planlı kent, üç kemerli Traianus Takı, 3.500 kişilik tiyatro ve halk kütüphanesi.
UNESCODjemila (Cuicul)SetifDağlık araziye uyarlanmış Roma kenti Cuicul: MS 216 tarihli Caracalla Takı, Septimius ailesine adanmış tapınak, iki forum ve tiyatro.
UNESCOVolubilis (Valili)Fas-MeknesMauretania Tingitana eyaletinin en önemli kenti: MS 217 tarihli Caracalla Takı, Bazilika, Capitolium ve mozaikli evler.
UNESCOSabrathaZaviyeTripolitania'nın büyük kentlerinden Sabratha: denize yakın Roma tiyatrosu ve üç katta 96 sütunlu, 22 metreyi aşan sahne duvarı (scaenae frons).
UNESCOBosra (Bostra)DeraArabia Petraea eyaletinin başkenti: Eyyubi kalesinin içine alınmış siyah bazalttan Roma tiyatrosu, Nebati takı, sütunlu cadde ve 6. yüzyıl katedrali.
UNESCOPasargad (Pasargadae)FarsPers (Ahameniş) İmparatorluğu'nun ilk başkenti: Büyük Kiros'un altı basamaklı mezarı, saray kalıntıları ve bilinen en erken Çaharbağ bahçesi.
UNESCOHampi (Vijayanagara)KarnatakaVijayanagara İmparatorluğu'nun başkenti: Virupaksha Tapınağı, Vittala Tapınağı'ndaki granit Taş Araba, Fil Ahırları ve Lotus Mahal.
UNESCOChan Chan (Çan Çan)La LibertadAmerika'nın en büyük kerpiç şehri: Chimú krallığının başkenti; balık, dalga ve pelikan kabartmalı duvarları olan 10 surlu saray kompleksi (ciudadela).
UNESCOPaestum (Poseidonia)SalernoMagna Graecia'nın üç Dor tapınağıyla ünlü kenti: I. ve II. Hera ile Athena tapınakları, Roma forumu ve amfitiyatrosu.
UNESCOEpidavros (Epidaurus)ArgolisAsklepios'un şifa kutsal alanı: yaklaşık 14.000 kişilik, akustiğiyle ünlü antik tiyatro, dairesel Tholos ve stadyum.
UNESCOSur (Tyre)CenubFenike'nin erguvan boyasıyla ünlü kenti: Roma hipodromu, üç kemerli zafer takı ve su kemeri.
UNESCOTarraco (Tarragona)TarragonaHispania Tarraconensis'in başkenti: deniz kıyısında Roma amfitiyatrosu, tahminen 30.000 kişilik sirk ve eyalet forumu.
UNESCOÉvora Roma Tapınağı ve KentiÉvoraİber Yarımadası'nın en iyi korunmuş Roma yapılarından biri: Estremoz mermeri başlıklı, granit gövdeli 14 Korint sütunu ve antik forumun tapınağı.
UNESCOLuoyang (Doğu Han)HenanÇin'in kadim imparatorluk başkentlerinden biri: Sui-Tang kentinin Dingding Kapısı ve merkez ekseni, Beyaz At Tapınağı ve Longmen Mağaraları.
UNESCOHeijō-kyō (Nara)NaraNara döneminde Japonya'nın başkenti: Suzaku Kapısı, Daigokuden kabul salonu (yeniden inşa) ve geniş Suzaku Caddesi.
UNESCOCopánCopánMaya heykelciliğiyle tanınan başkent: 2.000'den fazla glifli Hiyeroglifli Merdivenler, Büyük Meydan'daki portre stelleri ve Altar Q.
UNESCOTiwanaku (Tiahuanaco)La PazTiwanaku kültürünün ruhani ve siyasi merkezi: tek taş parçasından oyulmuş Güneş Kapısı (Puerta del Sol), Kalasasaya ve Akapana platformu.
UNESCOGordionAnkaraFrig Krallığı'nın başkenti; Midas'ın tümülüsü ve Gordion Düğümü efsanesinin yurdu.
UNESCODerinkuyu Yeraltı ŞehriNevşehirSekiz kata ve yaklaşık 60 metre derinliğe inen yeraltı kenti; ahır, kilise, şaraphane ve havalandırma bacalarıyla binlerce kişiyi barındırabiliyordu.
UNESCOKariye (Chora)İstanbulGeç Bizans mozaik ve fresk sanatının başyapıtı; Palaiologos dönemi resminin en eksiksiz korunmuş programı burada.
UNESCODiyarbakır Surları ve Hevsel BahçeleriDiyarbakırBazalttan örülmüş 5,8 kilometrelik sur; Çin Seddi'nden sonra en uzun kesintisiz savunma duvarı sayılır ve Dicle kıyısındaki Hevsel Bahçeleri'ni kucaklar.
UNESCOÜcretsizSafranboluKarabükBin kadar tescilli Osmanlı evinin ayakta olduğu kasaba; kervan yolu üzerindeki bir ticaret kentinin dokusu neredeyse eksiksiz korunmuştur.
UNESCOÜcretsizBursa Ulu CamiiBursaYirmi kubbenin on iki ayak üzerine oturduğu çok ayaklı cami tipinin başyapıtı; ortadaki şadırvanın üstü, kubbe yerine açık bırakılmış bir aydınlıkla örtülüdür.
UNESCONemausus (Nîmes)GardGalya'da bir Roma kolonisi olan Nemausus: Maison Carrée, yaklaşık 24.000 seyirci alan arena ve kenti besleyen su kemerinin Pont du Gard köprüsü.
UNESCOAugusta Treverorum (Trier)Renanya-PalatinaTetrarşi döneminde imparatorluğun dört başkentinden biri: Porta Nigra, amfitiyatro, Konstantin Bazilikası ve İmparatorluk Hamamları.
UNESCOEmerita Augusta (Mérida)BadajozLusitania eyaletinin başkenti: Roma tiyatrosu, Diana Tapınağı, amfitiyatro ve Guadiana üzerindeki Roma köprüsü.
UNESCOBiblos (Byblos / Gebal)Kisrevan-CübeylPapirüs ticaretiyle ve erken Fenike yazıtlarıyla bilinen kadim liman kenti: Dikilitaş Tapınağı, Roma tiyatrosu ve Haçlı kalesi.
UNESCOAnjar (Ancer)BekaaBekaa Vadisi'nde Roma kent planına dayanan Emevi kenti: Cardo Maximus, Tetrapylon, Büyük Saray, cami ve hamamlar.
UNESCOXanten (Colonia Ulpia Traiana)Kuzey Ren-VestfalyaRen kıyısındaki Roma kenti Colonia Ulpia Traiana: Liman Tapınağı, amfitiyatro, Büyük Hamam ve kuzey kapısı (Burginatiumtor).
UNESCOSaalburg Roma KalesiHessenYukarı Germania Limes'indeki Roma kohort kalesi, büyük ölçüde yeniden inşa edilmiştir: Principia karargâh binası, horreum tahıl ambarı ve çift hendekli sur.
UNESCOCarnuntumAşağı AvusturyaTuna Limesi üzerindeki Pannonia Superior başkenti: dört kemerli Heidentor zafer anıtı, iki amfitiyatro ve gladyatör okulu.
UNESCOQuiriguáIzabalYaklaşık 65 tonluk, 10,6 metre yüksekliğindeki Stela E ile ünlü Maya kenti: zoomorf anıtlar, akropol ve Büyük Meydan.
UNESCOKaymaklı Yeraltı ŞehriNevşehirDerinkuyu'dan daha geniş ve alçak tavanlı yeraltı kenti; dört katı gezilebiliyor, tünelleri bugün de köy evlerinin altına uzanıyor.
UNESCODivriği Ulu Camii ve DarüşşifasıSivasTaş kapılarındaki kabartma bezeme Anadolu'da eşi olmayan bir cami-hastane ikilisi; Türkiye'nin ilk UNESCO Dünya Mirası alanlarındandır.
UNESCOÜcretsizCumalıkızıkBursaOsmanlı'nın kuruluş dönemine ait vakıf köyü; arnavut kaldırımlı sokakları ve cumbalı evleriyle yedi yüz yıldır aynı planda yaşanıyor.
UNESCOÜcretsizYeşil TürbeBursaÇelebi Mehmed'in türbesi; dışını kaplayan firuze çiniler Bursa'nın siluetinde uzaktan seçilir, içerideki sanduka ise devrin en zengin çini işçiliğini taşır.
UNESCOÜcretsizEşrefoğlu CamiiKonyaKırk iki sedir sütunun taşıdığı ahşap ayaklı caminin tavanı yedi yüz yıldır yerinde; ortasındaki kar çukuru, kışın içeri dolan karla ahşabın nemini dengelemek için açık bırakılmıştır.
UNESCOÜcretsizBozdoğan Kemeriİstanbulİki tepenin arasını iki katlı kemerlerle bağlayan su kemeri, kenti Trakya'daki kaynaklara bağlayan 250 kilometrelik hattın son halkasıydı ve Osmanlı döneminde de onarılarak kullanıldı.
UNESCOMeryem Ana EviİzmirBülbüldağı'nda, Meryem'in son yıllarını geçirdiğine inanılan taş ev; papalar tarafından ziyaret edilen ve hem Hristiyanların hem Müslümanların geldiği bir hac yeri.
UNESCOÜcretsizTheodosius DikilitaşıİstanbulIII. Tutmosis'in Karnak'ta diktirdiği granit dikilitaş, MS 390'da Hipodrom'a taşındı; kaidesindeki kabartmalar taşın nasıl dikildiğini adım adım gösterir.
UNESCOYazılıkaya (Hattuşa)ÇorumHattuşa'nın açık hava tapınağı: iki kaya odasının duvarlarında altmışı aşkın tanrı ve tanrıça alayı kabartma olarak yürür.
UNESCOÜcretsizYeşil CamiBursaÇelebi Mehmed'in külliyesinin camisi; hünkâr mahfilinin çinileri ve mihrabı, erken Osmanlı bezeme sanatının doruğu sayılır.
UNESCOLetoon Kutsal AlanıMuğlaXanthos ile birlikte UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan Letoon, Leto ile ikizleri Apollon ve Artemis'e adanmış Likya'nın kutsal alanıdır.
UNESCOZelve ÖrenyeriNevşehirÜç vadiye yayılan kaya yerleşimi; kayaların çökme tehlikesi yüzünden 1952'de boşaltılana kadar kesintisiz yaşanmıştı.
UNESCOSoğanlı VadisiKayseriKapadokya'nın kalabalıktan uzak kalmış vadisi; yamaçlarına oyulmuş onlarca kilisenin freskleri, Göreme'dekilerin aksine çoğunlukla ziyaretçisiz durur.
UNESCOBinbirdirek SarnıcıİstanbulKentin ikinci büyük kapalı sarnıcı; 224 sütunun her biri üst üste konmuş iki parçadan oluşur ve ek yerlerindeki taş bilezikler hâlâ görülür.
UNESCOŞerefiye SarnıcıİstanbulII. Theodosius döneminde Valens Kemeri'nin getirdiği suyu depolamak için yapıldı; otuz iki mermer sütunlu salon 2018'de onarılarak ziyarete açıldı.
UNESCOYedikule HisarıİstanbulFatih'in Theodosius surlarının Altın Kapı bölümüne eklettiği yedi kuleli hisar; hazine, cephanelik ve elçilerin tutulduğu devlet hapishanesi olarak kullanıldı.
UNESCOÜcretsizKasaba Mahmut Bey CamiiKastamonuTek bir çivi kullanılmadan geçme tekniğiyle kurulan ahşap camide, tavan ve sütun başlıklarındaki altı yüz elli yıllık kalem işi boya hâlâ özgündür.
UNESCOÜcretsizYılanlı SütunİstanbulPlataia'da Persleri yenen otuz bir Yunan kentinin, ele geçirdikleri silahları eritip Delphi'ye adadığı tunç sütun; MS 4. yüzyılda Hipodrom'a getirildi.
UNESCOÜcretsizÇemberlitaşİstanbulKonstantin'in yeni başkentini kurarken forumunun ortasına diktirdiği porfir sütun; kentin ayakta duran en eski anıtıdır ve on yedi yüzyıldır aynı yerdedir.
UNESCOAya İriniİstanbulKentin ilk kilisesi; 381'deki İkinci Ekümenik Konsil burada toplandı. Osmanlı döneminde camiye çevrilmediği için iç mekânı özgün hâlini korudu.
UNESCOAziz Yuhanna Bazilikasıİzmirİmparator Justinianus'un, Yuhanna'nın mezarı üzerine yaptırdığı altı kubbeli bazilika; tamamlandığında Ayasofya'dan sonraki en büyük kiliseydi.
UNESCOÜcretsizSivrihisar Ulu CamiiEskişehirAltmış yedi ahşap sütunun taşıdığı cami, Anadolu'nun ahşap direkli camilerinin en çok sütunlusudur; sütun başlıklarının bir bölümü antik yapılardan devşirilmiştir.
UNESCOÜcretsizOsman Gazi ve Orhan Gazi TürbeleriBursaOsmanlı'nın ilk iki hükümdarının türbeleri, bir Bizans manastırının kalıntıları üzerinde yan yana durur; Orhan'ın türbesinde manastırın taban mozaiği hâlâ görülür.
UNESCOÜcretsizAfyonkarahisar Ulu CamiiAfyonkarahisarKalenin eteğindeki cami, kırk ahşap sütunlu düz tavanıyla Selçuklu ahşap camilerinin en erken tarihlilerindendir.
UNESCOÜcretsizArslanhane CamiiAnkaraAnkara Kalesi'nin eteğindeki ahşap direkli cami; alçı mihrabı Selçuklu alçı işçiliğinin en gösterişli örneklerindendir.
UNESCOCinci HanıKarabükSafranbolu çarşısının ortasındaki iki katlı Osmanlı hanı; alt katta hayvanlar, üst katta tüccarlar konaklardı ve bugün otel olarak kullanılıyor.